Trung Quốc: Dư luận phẫn nộ khi ngân hàng lớn ưu ái con nhà giàu vào thực tập tại doanh nghiệp nhà nước

By Hương Giang

Một trong những ngân hàng thương mại hàng đầu Trung Quốc đang đối mặt với làn sóng chỉ trích dữ dội từ dư luận sau khi bị phát hiện cung cấp đặc quyền cho khách hàng giàu có, giúp con cái họ tiếp cận các suất thực tập tại những cơ quan nhà nước và doanh nghiệp lớn. Vụ việc đã làm dấy lên tranh cãi gay gắt về vấn đề công bằng xã hội và cơ hội tiếp cận nghề nghiệp của tầng lớp trung lưu và người lao động.

Ảnh: K.Y. Cheng 

Theo South China Morning Post, chi nhánh ngân hàng China Merchants Bank (Ngân hàng Thương gia Trung Quốc) tại thành phố Hạ Môn đã công bố một chương trình đặc biệt dành cho “khách hàng cao cấp”, theo đó con em của nhóm khách hàng này sẽ được giới thiệu đi thực tập tại các tổ chức nhà nước có uy tín – bao gồm cả ngân hàng trung ương, tập đoàn tài chính quốc doanh và cơ quan chính phủ.

Chương trình được mô tả là một phần trong “dịch vụ quản lý tài sản toàn diện” nhằm giữ chân các khách hàng VIP. Đáng chú ý, trong danh sách ưu đãi còn bao gồm quyền được tham dự trại hè tại các trường đại học danh tiếng và cơ hội được tư vấn chiến lược ứng tuyển học bổng du học.

Ngay sau khi thông tin lan truyền trên mạng xã hội Weibo, hàng triệu lượt bình luận đã tràn ngập các diễn đàn trực tuyến, bày tỏ sự giận dữ và thất vọng. Nhiều người chỉ trích rằng chương trình này không khác gì “hợp pháp hóa đặc quyền tầng lớp thượng lưu”, đi ngược lại chủ trương cải cách cơ hội tiếp cận việc làm công bằng mà chính phủ Trung Quốc đang thúc đẩy.

Một số học giả và nhà bình luận cho rằng đây là biểu hiện rõ nét của tình trạng “thế hệ thứ hai của giới tài phiệt” (fuerdai) được hưởng lợi từ mạng lưới quan hệ tài chính – chính trị mà người dân bình thường không thể tiếp cận. Điều này không chỉ làm mất niềm tin vào hệ thống tuyển dụng minh bạch, mà còn tạo ra cảm giác bất lực trong giới trẻ, vốn đang chật vật tìm việc giữa lúc tỷ lệ thất nghiệp tăng cao.

Đáp lại chỉ trích, Ngân hàng Thương gia Trung Quốc đã nhanh chóng gỡ bỏ thông báo liên quan và ra tuyên bố xin lỗi, khẳng định sẽ tiến hành rà soát nội bộ và “chấn chỉnh những hoạt động không phù hợp với giá trị cốt lõi của tổ chức”. Tuy nhiên, phản ứng này không làm dịu được làn sóng phản đối đang lan rộng, đặc biệt trong giới sinh viên và cử nhân mới tốt nghiệp.

Trong bối cảnh nền kinh tế Trung Quốc đang đối mặt với thách thức về tăng trưởng và tỷ lệ thất nghiệp thanh niên ở mức đáng báo động (gần 15% theo số liệu mới nhất), vụ việc này được coi là “giọt nước tràn ly”, làm dấy lên lo ngại rằng các rào cản xã hội ngày càng gia tăng khiến những nỗ lực vươn lên của người trẻ trở nên vô vọng.

Các chuyên gia nhận định, nếu không có biện pháp kiểm soát minh bạch và công bằng trong việc tiếp cận cơ hội nghề nghiệp – đặc biệt là trong khu vực công – sự bất mãn trong xã hội sẽ tiếp tục tích tụ và có thể ảnh hưởng tiêu cực tới ổn định dài hạn.