Mỹ tạm dừng năm dự án điện gió ngoài khơi vì lo ngại an ninh quốc gia

Chính quyền của Tổng thống Donald Trump vừa đưa ra một quyết định gây chú ý mạnh liên quan đến năng lượng tái tạo khi tạm dừng các dự án điện gió ngoài khơi quy mô lớn đang được xây dựng dọc bờ Đông nước Mỹ. Động thái này được giới chức Mỹ lý giải là cần thiết để bảo vệ an ninh quốc gia, nhưng đã tạo ra tranh cãi sâu rộng giữa các bên liên quan. 

Bộ Nội vụ Mỹ, trong thông báo chính thức, cho biết quyết định tạm ngừng việc cho thuê đất và tiếp tục thi công đối với năm dự án điện gió ngoài khơi lớn là dựa trên các đánh giá của Lầu Năm Góc, theo đó các tua bin gió có thể gây nhiễu loạn radar quân sự. Cụ thể, những cánh quạt lớn và tháp cao phản chiếu sóng radar theo cách mà giới chức quốc phòng mô tả là “tạp âm” (radar clutter), có thể che khuất các mục tiêu thực sự hoặc tạo ra tín hiệu giả, làm giảm hiệu quả của hệ thống giám sát và phản ứng. 

Bộ trưởng Nội vụ Doug Burgum khẳng định trách nhiệm hàng đầu của chính phủ là bảo vệ người dân Mỹ, và trong bối cảnh công nghệ phòng thủ đang phát triển nhanh chóng, việc đánh giá lại tác động của các dự án năng lượng lớn là điều cần thiết. Quyết định này sẽ tạm thời ngưng các hợp đồng thuê biển dành cho các dự án và tạo thời gian cho các cơ quan liên bang cùng nhà phát triển và chính quyền tiểu bang xem xét các giải pháp giảm thiểu rủi ro an ninh nếu có. 

Ảnh: The New York Times

Những dự án bị ảnh hưởng thuộc nhiều bang và khu vực đại diện cho các nỗ lực năng lượng sạch xuyên bang. Trong đó có dự án Vineyard Wind 1 ngoài khơi Massachusetts, Revolution Wind giữa Rhode Island và Connecticut, Sunrise Wind và Empire Wind 1 ngoài khơi New York, cũng như dự án Coastal Virginia Offshore Wind ở phía Nam. Các dự án này đều đã được cấp phép liên bang và đang ở các giai đoạn khác nhau của quá trình thi công trước khi lệnh tạm dừng được ban hành. 

Quyết định này diễn ra trong bối cảnh ngành điện gió ngoài khơi Hoa Kỳ đã trải qua nhiều thách thức về pháp lý và chính sách. Trước đó, một số lệnh tạm dừng thi công từng bị tòa án liên bang bác bỏ, cho rằng các biện pháp ngăn chặn rộng lớn trước đây là “tùy tiện và capricious” (tạm dịch: tùy ý và thiếu cơ sở pháp lý). Nhưng động thái mới của chính phủ hiện tại tác động trực tiếp tới các dự án đang xây dựng, đặt ra những câu hỏi lớn về tính ổn định của chính sách năng lượng và cam kết phát triển nguồn năng lượng tái tạo. 

Phản ứng từ các lãnh đạo tiểu bang và nhà phát triển năng lượng sạch là mạnh mẽ. Thống đốc New York Kathy Hochul bày tỏ ngạc nhiên và lo ngại, đồng thời cảnh báo rằng việc “đứng nhìn các dự án đầy hứa hẹn bị tạm dừng có thể gây tổn hại cho hàng nghìn việc làm và làm chậm tiến trình cung cấp năng lượng sạch, giá cả phải chăng cho người dân”. Những dự án như Empire Wind và Sunrise Wind được kỳ vọng tạo ra hàng nghìn việc làm và cung cấp năng lượng cho hàng trăm nghìn hộ gia đình khi hoàn thành. 

Ngay sau thông tin này, thị trường tài chính đã có phản ứng nhất định khi một số cổ phiếu của các công ty năng lượng gió giảm giá do lo ngại về tương lai của các dự án và mức độ rủi ro chính sách đối với lĩnh vực này. Điều này cho thấy sự nhạy cảm của thị trường đối với các quyết định chính sách trong ngành năng lượng sạch. 

Những người ủng hộ năng lượng tái tạo và các nhà phân tích chỉ ra rằng các dự án điện gió ngoài khơi đã trải qua quá trình đánh giá an ninh và môi trường kéo dài nhiều năm, trong đó có sự tham gia thẩm định của nhiều cơ quan liên bang từ Hải quân đến Lực lượng Bảo vệ Bờ biển. Họ cho rằng những lo ngại quốc phòng có thể bị phóng đại và dùng làm lý do để trì hoãn những dự án quan trọng đối với chuyển dịch năng lượng. 

Mặt khác, một số nhóm và cá nhân hoan nghênh quyết định này, tiếp tục nhấn mạnh mối quan tâm về an ninh hàng hải và việc đặt các công trình lớn gần các tuyến vận tải biển, sân bay và các cơ sở chiến lược. Tuy nhiên, điểm mấu chốt vẫn là một cuộc tranh luận rộng lớn hơn về cách cân bằng giữa nhu cầu an ninh và nhu cầu phát triển bền vững, trong bối cảnh thế giới đối mặt với biến đổi khí hậu và nhu cầu ngày càng tăng về nguồn năng lượng sạch, ổn định. 

Quyết định tạm dừng các dự án điện gió ngoài khơi không chỉ phản ánh quan điểm chính sách của chính quyền hiện tại mà còn nhấn mạnh thách thức của Hoa Kỳ trong việc định hình chiến lược năng lượng dài hạn. Giữa những lo ngại an ninh, biến động chính trị và yêu cầu ưu tiên an ninh quốc gia, tương lai của các dự án năng lượng tái tạo quy mô lớn vẫn còn đang được định hình, với tác động lan rộng tới việc làm, đầu tư và kế hoạch năng lượng của cả khu vực ven biển phía Đông nước Mỹ.