Trung Quốc, Nga phủ quyết nghị quyết của Hội đồng Bảo an về bảo vệ hàng hải tại eo biển Hormuz

Ảnh: Reuters 

Theo Reuters, dự thảo nghị quyết do Bahrain đề xuất nhận được 11 phiếu ủng hộ, nhưng bị bác bỏ do hai phiếu chống từ Trung Quốc và Nga, trong khi đó có 2 nước bỏ phiếu trắng. 

Nghị quyết kêu gọi các quốc gia phối hợp triển khai các biện pháp mang tính phòng vệ nhằm đảm bảo an toàn cho hoạt động hàng hải qua eo biển Hormuz – nơi trung chuyển khoảng 20% lượng dầu và khí đốt toàn cầu. 

Tuy nhiên, Bắc Kinh và Moskva cho rằng văn bản này quy trách nhiệm chủ yếu cho Iran trong khi bỏ qua bối cảnh xung đột rộng hơn, đặc biệt là các cuộc không kích của Mỹ và Israel nhằm vào Iran từ cuối tháng 2. 

Phát biểu tại cuộc họp, đại diện hai nước cảnh báo việc thông qua nghị quyết trong bối cảnh căng thẳng leo thang có thể gửi đi “tín hiệu sai”, có thể sẽ làm trầm trọng thêm nguy cơ đối đầu quân sự trong khu vực.

Phía Mỹ phản ứng gay gắt, cho rằng quyết định phủ quyết đã “tiếp tay” cho Iran trong việc hạn chế lưu thông tại eo biển Hormuz, đồng thời cản trở việc vận chuyển hàng hóa và viện trợ nhân đạo tới nhiều khu vực xung đột như Gaza hay Sudan.

Trước đó, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã đưa ra tối hậu thư yêu cầu Tehran phải mở lại tuyến hàng hải chiến lược này, nếu không sẽ đối mặt với các biện pháp quân sự mạnh mẽ hơn. 

Pháp cũng bày tỏ thất vọng, nhấn mạnh dự thảo nghị quyết chủ yếu mang tính phòng vệ, không nhằm leo thang xung đột. 

Ở chiều ngược lại, Iran hoan nghênh quyết định của Trung Quốc và Nga, cho rằng nghị quyết nếu được thông qua sẽ “hợp pháp hóa hành vi gây hấn”. 

Iran trong thời gian qua đã siết chặt kiểm soát eo biển Hormuz – tuyến hàng hải nối Vịnh Ba Tư với Ấn Độ Dương – khiến lưu thông dầu khí toàn cầu bị gián đoạn và giá năng lượng tăng mạnh. 

Nga và Trung Quốc đồng thời đề xuất một dự thảo nghị quyết khác, tập trung vào giảm căng thẳng và thúc đẩy giải pháp ngoại giao thay vì các biện pháp an ninh mang tính cưỡng chế. 

Việc nghị quyết không được thông qua được đánh giá là bước lùi đối với nỗ lực quốc tế nhằm đảm bảo an toàn hàng hải tại một trong những “điểm nghẽn” năng lượng quan trọng nhất thế giới.

Trong bối cảnh xung đột giữa Mỹ, Israel và Iran tiếp tục leo thang, cộng đồng quốc tế đang đối mặt với nguy cơ khủng hoảng năng lượng và gián đoạn chuỗi cung ứng toàn cầu, trong khi các nỗ lực ngoại giao vẫn chưa đạt được đột phá rõ rệt. 

Hiện Liên Hợp Quốc vẫn đang thúc đẩy các kênh đàm phán nhằm hạ nhiệt căng thẳng, song sự chia rẽ giữa các nước lớn tại Hội đồng Bảo an cho thấy triển vọng đạt được đồng thuận trong ngắn hạn là rất khó.