
Ảnh: EPA
Theo Reuters, ngày 18/4, lực lượng vũ trang Iran thông báo đặt eo biển Hormuz dưới sự kiểm soát quân sự chặt chẽ, đồng thời cảnh báo các tàu thuyền rằng tuyến vận tải này đã bị đóng trở lại.
Động thái của Tehran được đưa ra sau khi Mỹ duy trì lệnh phong tỏa hàng hải nhằm vào Iran, điều mà phía Iran cho là hành động “cướp biển” và vi phạm chủ quyền.
Trước đó chỉ một ngày, Iran từng tuyên bố mở lại eo biển Hormuz cho tàu thương mại trong bối cảnh xuất hiện tín hiệu hạ nhiệt. Tuy nhiên, việc Mỹ không dỡ bỏ phong tỏa đã khiến Tehran nhanh chóng đảo ngược quyết định và tái áp đặt kiểm soát.
Thực tế, dù có thời điểm được thông báo mở cửa, hoạt động vận tải qua eo biển vẫn rất hạn chế, nhiều tàu phải quay đầu do lo ngại rủi ro an ninh.
Trước động thái từ Tehran, Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố Iran không thể sử dụng eo biển Hormuz như một công cụ gây sức ép đối với Washington.
Ông nhấn mạnh Mỹ sẽ không chấp nhận việc bị “tống tiền” thông qua việc đóng tuyến vận tải chiến lược này, đồng thời tiếp tục duy trì các biện pháp gây sức ép nhằm buộc Iran thay đổi lập trường.
Các phát biểu này được đưa ra trong bối cảnh hai bên vẫn đang có các kênh đối thoại, nhưng chưa đạt được đột phá trong đàm phán.
Eo biển Hormuz là tuyến vận chuyển khoảng 20% nguồn cung dầu mỏ toàn cầu, đóng vai trò then chốt đối với thị trường năng lượng quốc tế.
Việc tuyến đường này bị gián đoạn có thể gây ra cú sốc lớn đối với giá dầu, chuỗi cung ứng và nền kinh tế toàn cầu. Thực tế, các biến động gần đây đã khiến hoạt động vận tải suy giảm mạnh và thị trường năng lượng liên tục biến động.
Giới quan sát nhận định việc Iran liên tục thay đổi trạng thái đóng – mở eo biển Hormuz cho thấy tình hình an ninh khu vực vẫn rất mong manh.
Trong khi các nỗ lực ngoại giao vẫn được duy trì, nguy cơ leo thang xung đột và ảnh hưởng đến thương mại toàn cầu vẫn hiện hữu, đặc biệt khi cả hai bên đều giữ lập trường cứng rắn.
Diễn biến tại eo biển Hormuz vì thế tiếp tục là tâm điểm chú ý của cộng đồng quốc tế, với tác động không chỉ giới hạn trong khu vực mà còn lan rộng tới toàn bộ nền kinh tế thế giới.