Thượng viện Mỹ bác đề xuất hạn chế quyền hành động quân sự của Tổng thống Donald Trump với Cuba

Ảnh: AP Photo 

Theo kết quả bỏ phiếu, Thượng viện đã không thông qua nghị quyết yêu cầu Tổng thống phải xin phép Quốc hội trước khi duy trì hoặc mở rộng các biện pháp cứng rắn với Cuba, bao gồm cả phong tỏa năng lượng. Cuộc bỏ phiếu diễn ra với tỷ lệ sít sao, phản ánh sự chia rẽ sâu sắc giữa hai đảng về vai trò của Tổng thống trong chính sách đối ngoại và quân sự. Đây là một phần trong chuỗi nỗ lực của phe Dân chủ nhằm kiểm soát quyền lực của Nhà Trắng, đặc biệt sau các hành động quân sự trước đó của ông Trump tại Iran và Venezuela.

Các nghị sĩ Dân chủ, dẫn đầu bởi Tim Kaine, cho rằng việc Mỹ thực hiện phong tỏa năng lượng đối với Cuba – bao gồm ngăn chặn các chuyến hàng nhiên liệu – có thể được coi là hành động thù địch theo Đạo luật Quyền lực Chiến tranh (War Powers Act). Theo lập luận này, bất kỳ hành động nào mang tính chất quân sự đều cần có sự giám sát và phê chuẩn của Quốc hội, đúng với quy định hiến pháp về quyền tuyên chiến.

Tuy nhiên, phía Cộng hòa phản bác rằng các biện pháp hiện tại chưa cấu thành hành động quân sự chính thức, và Tổng thống có quyền triển khai trong vai trò Tổng tư lệnh.

Động thái của Quốc hội diễn ra trong bối cảnh căng thẳng Mỹ – Cuba gia tăng, khi chính quyền Tổng thống Trump áp dụng các biện pháp gây áp lực mạnh mẽ nhằm buộc Havana cải cách chính trị.

Một số phát biểu trước đó của ông Trump, trong đó ám chỉ khả năng hành động cứng rắn hơn với Cuba, càng khiến phe Dân chủ lo ngại về nguy cơ leo thang thành xung đột quân sự. Trong khi đó, phía ủng hộ Tổng thống cho rằng các biện pháp này là cần thiết để gây sức ép lên chính quyền Cuba và bảo vệ lợi ích của Mỹ trong khu vực.

Kết quả bỏ phiếu mới nhất cho thấy Quốc hội Mỹ vẫn chưa thể thiết lập lại vai trò giám sát đối với các quyết định quân sự của Tổng thống – vấn đề đã gây tranh cãi trong nhiều thập kỷ.

Theo Đạo luật Quyền lực Chiến tranh năm 1973, Tổng thống phải tham vấn Quốc hội trước khi đưa quân tham chiến, nhưng trên thực tế, nhiều đời tổng thống vẫn chủ động triển khai các hành động quân sự mà không cần sự chấp thuận đầy đủ.

Việc Thượng viện tiếp tục bác bỏ nghị quyết lần này cho thấy xu hướng ủng hộ quyền hành pháp mạnh mẽ vẫn đang chiếm ưu thế, ít nhất là trong bối cảnh chính trị hiện tại.

Dù không mang tính ràng buộc pháp lý ngay lập tức, các nghị quyết kiểu này vẫn được xem là công cụ để Quốc hội gây áp lực chính trị và buộc chính quyền phải minh bạch hơn về chiến lược đối ngoại. Tuy nhiên, với việc liên tiếp thất bại, phe Dân chủ sẽ đối mặt nhiều thách thức hơn trong việc kiểm soát các quyết định quân sự của Tổng thống trong thời gian tới.

Trong bối cảnh căng thẳng khu vực chưa hạ nhiệt, mọi động thái tiếp theo của Washington với Cuba sẽ tiếp tục được theo dõi chặt chẽ, không chỉ trong nước mà còn trên trường quốc tế.