Ảnh: YonhapCuộc tranh luận mới đây tại Hàn Quốc đã phản ánh rõ áp lực ngày càng lớn mà giáo viên phải đối mặt trong môi trường giáo dục hiện đại, nơi chỉ một sự cố nhỏ cũng có thể kéo theo hàng loạt phàn nàn, thậm chí kiện tụng.
Tranh luận bùng lên sau phát biểu của Tổng thống Hàn Quốc Lee Jae-myung trong một cuộc họp nội các gần đây. Ông sử dụng một câu tục ngữ Hàn Quốc có ý nghĩa tương tự thành ngữ phương Tây “đừng vì sợ mà bỏ luôn điều tốt”, nhằm nói về việc nhiều trường học đang thu hẹp các chuyến dã ngoại vì lo ngại tai nạn và trách nhiệm pháp lý.
Nhà lãnh đạo Hàn Quốc cho rằng các hoạt động trải nghiệm thực tế vẫn rất cần thiết với học sinh và đề xuất chính phủ hỗ trợ thêm nhân sự an toàn để giảm gánh nặng cho giáo viên. Bộ Giáo dục Hàn Quốc cũng đang xem xét sửa đổi pháp luật nhằm tăng cường bảo vệ giáo viên khi xảy ra sự cố ngoài ý muốn trong các chuyến đi học tập.
Dù nhiều phụ huynh và giáo viên đều đồng ý rằng dã ngoại có giá trị giáo dục lớn, nhưng trên thực tế, không ít giáo viên cho biết họ đang kiệt sức vì áp lực quản lý và xử lý khiếu nại.
Theo The Korea Times, giáo viên tại Hàn Quốc hiện phải chịu trách nhiệm cho gần như mọi khâu của chuyến đi: từ kiểm tra tài xế xe buýt có sử dụng rượu bia hay không, kiểm tra vệ sinh nơi lưu trú cho tới xây dựng kế hoạch di chuyển cho nhân viên an toàn. Một giáo viên trung học ở Suwon cho biết ngay cả việc lên lộ trình cho nhân viên an toàn cũng do giáo viên đảm nhiệm, và nếu xảy ra sai sót, mọi chỉ trích cuối cùng vẫn hướng về phía họ.
Không chỉ áp lực về an toàn, nhiều giáo viên còn phải xử lý những phàn nàn bị cho là quá mức từ phụ huynh. Một hiệu trưởng từng phải tức tốc tới tỉnh Gangwon chỉ vì phụ huynh phản ánh con mình “không thích đồ ăn” trong chuyến đi. Một giáo viên khác phải trực tiếp kiểm tra hệ thống Wi-Fi tại nơi lưu trú vì phụ huynh phàn nàn con họ không kết nối được mạng Internet. Theo lời một giáo viên trung học ở Incheon, việc phụ huynh dọa kiện đã trở thành điều “gần như thường xuyên”.
Giới chuyên gia nhận định câu chuyện không đơn thuần là mâu thuẫn giữa giáo viên và phụ huynh, mà phản ánh cuộc khủng hoảng niềm tin trong hệ thống giáo dục Hàn Quốc.
Sau hàng loạt vụ việc liên quan đến bạo lực học đường, áp lực học tập và tranh cãi về quyền trẻ em trong những năm gần đây, phụ huynh Hàn Quốc ngày càng nhạy cảm với vấn đề an toàn của con cái. Trong khi đó, giáo viên cho rằng họ đang mất dần quyền chủ động và luôn phải làm việc trong tâm lý “sợ bị tố cáo”.
Theo khảo sát TALIS 2024 của OECD được truyền thông Hàn Quốc dẫn lại, gần 57% giáo viên trung học cơ sở tại Hàn Quốc cho biết việc xử lý phàn nàn từ phụ huynh là nguồn gây căng thẳng lớn trong công việc – cao hơn đáng kể so với mức trung bình OECD.
Một khảo sát khác với hơn 21.000 giáo viên tiểu học cho thấy hơn 96% có cái nhìn tiêu cực về các chương trình trải nghiệm ngoại khóa do lo ngại trách nhiệm pháp lý nếu xảy ra tai nạn. Nhiều chuyên gia giáo dục lo ngại rằng tâm lý né tránh rủi ro đang khiến trường học trở nên ngày càng khép kín.
Không chỉ các chuyến tham quan, nhiều trường tại Hàn Quốc còn hạn chế hoạt động thể thao, vui chơi ngoài trời hay sự kiện tập thể vì sợ xảy ra va chạm và phát sinh khiếu nại từ phụ huynh.
Giáo sư Park Nam-gi của Gwangju National University of Education cho rằng trong thời đại trẻ em dành quá nhiều thời gian cho môi trường trực tuyến, những trải nghiệm thực tế ngoài lớp học lại càng quan trọng hơn. Tuy nhiên, nếu giáo viên tiếp tục phải làm việc trong tâm lý lo sợ và chịu áp lực pháp lý quá lớn, các hoạt động trải nghiệm dành cho học sinh có thể sẽ ngày càng ít đi.
Theo giới quan sát, thách thức lớn nhất với giáo dục Hàn Quốc hiện nay là làm sao cân bằng giữa quyền giám sát chính đáng của phụ huynh, quyền được bảo vệ của trẻ em và quyền nghề nghiệp của giáo viên – để trường học không trở thành nơi vận hành bằng nỗi sợ trách nhiệm.