Anh chọn phương án 64 tỷ USD mở rộng Heathrow Airport

Chính phủ Anh vừa chính thức ủng hộ kế hoạch mở rộng lớn tại Heathrow — bao gồm xây dựng đường băng thứ ba — với tổng mức đầu tư lên tới 49 tỷ bảng Anh (khoảng 64 tỷ USD), đồng thời từ chối một phương án rẻ hơn từ đối thủ cạnh tranh.

Trong gói đầu tư này, khoảng 15 tỷ bảng đã được dự kiến để nâng cấp các cơ sở hiện có, còn lại 33 tỷ bảng sẽ dành cho việc xây dựng đường băng mới, một nhà ga mới, cùng với công tác chuyển hướng lại tuyến đường cao tốc vành đai M25 quanh London để nhường chỗ cho hạ tầng sân bay.

Quyết định của chính phủ là hệ quả của cam kết từ đầu năm 2025 — theo đó, London cần có thêm đường băng mới để đáp ứng nhu cầu bay ngày càng tăng, nhằm thúc đẩy phát triển kinh tế, thương mại và du lịch. Bộ giao thông Anh đánh giá phương án do Heathrow đề xuất là phương án “khả thi và khả thực nhất” để hoàn thành mục tiêu: có thể đi vào hoạt động trước năm 2035, với mọi giấy phép phê duyệt đầy đủ trước năm 2029.

Heathrow hiện là sân bay đông hành khách nhất châu Âu, với hai đường băng đang hoạt động hết công suất. Việc có thêm đường băng thứ ba được kỳ vọng mở rộng năng lực lên mức cho phép sân bay phục vụ tới 150 triệu hành khách mỗi năm, so với khoảng 84 triệu hiện nay.

Ảnh: Yahoo Finance UK

Mặc dù được giới chức Anh ủng hộ, kế hoạch mở rộng Heathrow tiếp tục vấp phải làn sóng phản đối mạnh mẽ từ các nhóm bảo vệ môi trường. Lý do là dự án sẽ dẫn đến tăng mạnh lượng chuyến bay, tiếng ồn, ô nhiễm không khí và phát thải carbon — điều mâu thuẫn rõ rệt với các mục tiêu khí hậu mà Anh đã cam kết đạt.

Chính phủ Anh khẳng định họ sẽ thực hiện một “xem xét chính sách nhanh và chắc chắn” để đảm bảo mở rộng sân bay không vi phạm các mục tiêu môi trường. Điều này đồng nghĩa với việc trước khi đặt máy xúc — dự án phải được phê duyệt về mặt lập kế hoạch phát triển (development consent) và đáp ứng các chuẩn về chất lượng không khí, tiếng ồn, phát thải…

Với năng lực khai thác mở rộng, Heathrow được kỳ vọng giúp kích thích thương mại quốc tế, du lịch, xuất nhập khẩu hàng hóa — qua đó tạo ra hàng chục nghìn việc làm trực tiếp và gián tiếp khắp nước Anh.

Tuy nhiên, một số hãng hàng không lớn — trong đó có British Airways và Virgin Atlantic — đã bày tỏ lo ngại rằng chi phí xây dựng khổng lồ có thể được chuyển sang khách hàng dưới dạng phí hạ cánh hoặc giá vé cao hơn.

Đối với hành khách, nếu mọi thứ diễn ra theo đúng kế hoạch và các biện pháp bảo vệ môi trường được thực thi nghiêm ngặt, mở rộng Heathrow có thể mang lại lợi ích trực tiếp: thêm lựa chọn chuyến bay, ít chậm trễ, giá vé ổn định hơn và nhiều đường bay mới.

Quyết định lựa chọn phương án mở rộng Heathrow được xem như bước ngoặt quan trọng, khép lại những thập kỷ tranh cãi về tương lai sân bay lớn nhất Vương quốc Anh. Nhưng để biến kế hoạch 64 tỷ USD thành hiện thực theo đúng mục tiêu 2035, phía liên quan phải vượt qua một loạt thử thách: từ phê duyệt quy hoạch, tuân thủ tiêu chuẩn môi trường, tái định cư dân, đến đảm bảo chi phí không đẩy lên vai người dân.

Trong bối cảnh xã hội ngày càng quan tâm tới phát thải khí nhà kính, biến đổi khí hậu và chất lượng sống đô thị, mở rộng sân bay tầm cỡ như Heathrow không chỉ là bài toán quy mô và kỹ thuật — mà còn là bài toán cân bằng phát triển kinh tế với bảo vệ môi trường, phát triển bền vững với trách nhiệm xã hội.