“Chỉ Elon Musk mới có thể sa thải Elon Musk”: Hé lộ cơ chế quyền lực đặc biệt tại SpaceX
Ảnh: Reuters
Theo Reuters, cấu trúc cổ phần đặc biệt của SpaceX trao cho Musk quyền kiểm soát gần như tuyệt đối đối với công ty, ngay cả sau khi niêm yết. Cụ thể, SpaceX áp dụng mô hình cổ phiếu hai lớp (dual-class), trong đó Musk nắm giữ cổ phiếu loại B với quyền biểu quyết cao gấp 10 lần so với cổ phiếu phổ thông.
Nhờ đó, ông có thể: Quyết định thành phần hội đồng quản trị; Kiểm soát các quyết định chiến lược quan trọng; Ngăn chặn bất kỳ nỗ lực nào nhằm loại bỏ mình khỏi vị trí lãnh đạo. Điều này đồng nghĩa, về thực tế, việc sa thải Musk là gần như không thể nếu không có sự đồng ý của chính ông.
Mô hình cổ phiếu hai lớp không phải là hiếm trong các công ty công nghệ, đặc biệt với các nhà sáng lập muốn duy trì quyền kiểm soát lâu dài. Tuy nhiên, theo các chuyên gia, cấu trúc tại SpaceX được đánh giá là “đi xa hơn thông lệ”, khi quyền lực của Musk gần như không có cơ chế đối trọng hiệu quả.
Ngay cả hội đồng quản trị – vốn có vai trò giám sát CEO – cũng chịu ảnh hưởng trực tiếp từ quyền biểu quyết của ông. Trong tài liệu gửi nhà đầu tư, SpaceX cũng thừa nhận cấu trúc này có thể hạn chế tiếng nói của cổ đông bên ngoài, đặc biệt sau khi công ty lên sàn.
Điều này đồng nghĩa với việc các nhà đầu tư công chúng sẽ có ít quyền can thiệp vào hoạt động quản trị, dù nắm giữ cổ phần.
Giới phân tích nhận định, mô hình này phản ánh niềm tin tuyệt đối của SpaceX vào vai trò trung tâm của Musk – người được xem là linh hồn trong các dự án tham vọng như Starlink hay kế hoạch chinh phục sao Hỏa.
Tuy nhiên, việc tập trung quyền lực vào một cá nhân cũng làm dấy lên lo ngại về rủi ro dài hạn, đặc biệt trong bối cảnh SpaceX chuẩn bị cho một trong những đợt IPO lớn nhất lịch sử ngành công nghệ.
Danh mục
Tin liên quan
