
Theo South China Morning Post, tỷ lệ người trẻ từ 20-29 tuổi trong dân số Bắc Kinh đã giảm mạnh từ 21,3% năm 2015 xuống chỉ còn 11,4% vào năm 2024. Số cư dân thường trú trong nhóm tuổi này gần như giảm một nửa trong vòng một thập kỷ, từ 4,62 triệu xuống còn 2,49 triệu người.
Phoebe Zhao, một biên tập viên nội dung 26 tuổi, cho biết cô quyết định rời Bắc Kinh sau hai năm sinh sống để theo học cao học tại Thượng Hải. Với cô, khu vực đồng bằng sông Dương Tử hiện mang lại nhiều triển vọng nghề nghiệp hơn. “Thế hệ của tôi ưu tiên Chiết Giang hoặc Thượng Hải. Không còn là Bắc Kinh nữa”, Zhao nói.
Trong nhiều năm, Bắc Kinh được xem là trung tâm quyền lực chính trị, giáo dục và văn hóa của Trung Quốc. Thành phố tập trung hàng loạt đại học hàng đầu, doanh nghiệp nhà nước lớn và cơ hội nghề nghiệp trong khu vực công. Tuy nhiên, với Gen Z, những yếu tố từng là lợi thế nay dần mất hấp dẫn trước áp lực chi phí sinh hoạt, cạnh tranh nghề nghiệp khốc liệt và nhịp sống căng thẳng.
Giới phân tích cho rằng xu hướng “Nam tiến” của người trẻ phản ánh sự thay đổi sâu sắc trong tư duy nghề nghiệp của thế hệ sinh sau năm 1997. Nếu các thế hệ trước ưu tiên sự ổn định, vị thế xã hội và cơ hội làm việc trong khu vực công, Gen Z ngày càng đề cao cân bằng cuộc sống, môi trường sáng tạo và khả năng phát triển cá nhân.
Các thành phố như Hàng Châu hay Thâm Quyến đang nổi lên nhờ hệ sinh thái công nghệ năng động, văn hóa doanh nghiệp trẻ trung và môi trường sống được đánh giá “dễ thở” hơn Bắc Kinh.
Ngoài yếu tố công việc, nhiều người trẻ Trung Quốc cũng cho rằng phía nam có khí hậu dễ chịu hơn, đời sống văn hóa đa dạng hơn và ít áp lực xã hội hơn so với thủ đô. Một số người mô tả Bắc Kinh hiện nay là nơi “phù hợp để làm việc nhưng khó để sống lâu dài”.
Xu hướng này xuất hiện trong bối cảnh kinh tế Trung Quốc đang trải qua nhiều thay đổi lớn. Thị trường việc làm cho thanh niên vẫn khó khăn, trong khi các ngành công nghệ, AI và dịch vụ sáng tạo tập trung ngày càng nhiều tại khu vực duyên hải phía nam.
SCMP nhận định sự dịch chuyển của Gen Z có thể tạo ra thay đổi dài hạn trong cấu trúc dân số và sức cạnh tranh của Bắc Kinh. Thành phố này vốn đang đối mặt với già hóa dân số và chính sách kiểm soát quy mô dân cư kéo dài nhiều năm.
Dù vậy, Bắc Kinh vẫn giữ vai trò trung tâm chính trị và học thuật hàng đầu Trung Quốc. Song với thế hệ trẻ ngày nay, “giấc mơ Bắc Kinh” dường như không còn là lựa chọn mặc định như trước đây.