Mỹ tuyên bố gia hạn vô thời hạn lệnh ngừng bắn với Iran, tương lai thỏa thuận vẫn bỏ ngỏ

By Hương Giang

Ảnh: Reuters 

Theo hãng tin Reuters, Tổng thống Donald Trump đã đưa ra quyết định gia hạn lệnh ngừng bắn chỉ vài giờ trước khi thỏa thuận tạm thời hết hiệu lực. Động thái này nhằm tạo thêm thời gian cho các cuộc đàm phán tiếp tục diễn ra. Lệnh ngừng bắn ban đầu được thiết lập trong bối cảnh xung đột quân sự kéo dài khoảng 7 tuần, gây thiệt hại lớn về người và làm rung chuyển thị trường năng lượng toàn cầu.

Việc gia hạn được thực hiện theo đề xuất từ Pakistan – bên đang đóng vai trò trung gian hòa giải giữa hai nước. Dù phía Mỹ thể hiện thiện chí kéo dài ngừng bắn, phản ứng từ Iran vẫn tỏ ra dè dặt. Các quan chức nước này chưa đưa ra cam kết chính thức, thậm chí một số ý kiến cho rằng động thái của Washington chỉ là chiến thuật kéo dài thời gian.

Một trong những điểm bất đồng lớn nhất hiện nay là việc Mỹ vẫn duy trì phong tỏa hàng hải đối với Iran – điều mà Tehran coi là hành động thù địch, đi ngược tinh thần ngừng bắn. Phía Iran cũng nhấn mạnh sẽ không tham gia đàm phán nếu các biện pháp gây sức ép này không được dỡ bỏ.

Các cuộc đàm phán dự kiến diễn ra tại Islamabad (Pakistan) nhưng liên tục bị trì hoãn do bất đồng giữa các bên. Một trong những vấn đề then chốt là chương trình hạt nhân của Iran, cùng với yêu cầu dỡ bỏ trừng phạt và giải phóng tài sản bị đóng băng.

Giới quan sát nhận định, dù cả hai bên đều phát tín hiệu sẵn sàng đối thoại, nhưng sự thiếu tin tưởng lẫn nhau khiến tiến trình đạt được thỏa thuận lâu dài trở nên khó khăn.

Xung đột Mỹ – Iran không chỉ là vấn đề khu vực mà còn gây ảnh hưởng sâu rộng tới kinh tế thế giới, đặc biệt là thị trường năng lượng. Việc gián đoạn lưu thông qua eo biển Strait of Hormuz – tuyến vận chuyển khoảng 20% dầu mỏ toàn cầu – đã khiến giá dầu tăng mạnh và làm dấy lên lo ngại suy thoái kinh tế.

Dù thông tin gia hạn ngừng bắn giúp thị trường tài chính tạm thời ổn định trở lại, giới phân tích cho rằng rủi ro vẫn ở mức cao nếu đàm phán thất bại.

Việc Mỹ đơn phương gia hạn lệnh ngừng bắn cho thấy nỗ lực duy trì kênh ngoại giao trong bối cảnh căng thẳng leo thang. Tuy nhiên, khi Iran chưa đưa ra phản hồi chính thức và các bất đồng cốt lõi chưa được giải quyết, triển vọng đạt được một thỏa thuận hòa bình lâu dài vẫn còn nhiều dấu hỏi.

Trong bối cảnh đó, khu vực Trung Đông tiếp tục đứng trước nguy cơ bất ổn, với cán cân giữa đối thoại và leo thang xung đột vẫn rất mong manh.