Mỹ xem xét đề xuất ngừng chiến mới của Iran

Ảnh: AP Photo 

Theo hãng tin AP, đề xuất mới của Iran được chuyển qua trung gian là Pakistan, bao gồm nhiều điểm nhằm chấm dứt chiến sự và khôi phục ổn định khu vực. Tổng thống Trump cho biết ông đang chờ nội dung chi tiết để đánh giá, song trước đó đã bày tỏ sự “không hài lòng” với các đề xuất từ Tehran, cho rằng chúng chưa đáp ứng các yêu cầu cốt lõi của Washington.

Một trong những điều kiện quan trọng mà phía Mỹ nhấn mạnh là Iran phải cam kết không phát triển vũ khí hạt nhân – vấn đề được xem là “lằn ranh đỏ” trong mọi cuộc đàm phán.

Tâm điểm của các cuộc thương lượng hiện nay là Eo biển Hormuz – tuyến vận tải chiến lược nơi khoảng 20% lượng dầu mỏ toàn cầu đi qua. Iran đã đề xuất mở lại tuyến đường này nếu Mỹ chấm dứt phong tỏa và kết thúc chiến sự, đồng thời gác lại tranh cãi về chương trình hạt nhân sang giai đoạn sau. Tuy nhiên, Washington tỏ ra không sẵn sàng chấp nhận cách tiếp cận “tách biệt vấn đề” này, khiến đàm phán rơi vào bế tắc.

Trong thực tế, hoạt động vận tải qua eo biển vẫn bị gián đoạn nghiêm trọng, chỉ còn một phần nhỏ so với mức bình thường trước xung đột, gây áp lực lớn lên thị trường năng lượng toàn cầu.

Dù hai bên đã đạt được thỏa thuận ngừng bắn từ đầu tháng 4, giới chức Iran cảnh báo chiến sự có thể tái diễn bất cứ lúc nào nếu đàm phán thất bại.

Căng thẳng bắt nguồn từ các cuộc tấn công của Mỹ và đồng minh vào Iran hồi cuối tháng 2/2026, sau đó nhanh chóng leo thang thành xung đột quy mô lớn, ảnh hưởng đến toàn bộ khu vực Trung Đông và chuỗi cung ứng toàn cầu.

Hiện nay, dù giao tranh trực tiếp đã giảm, cả hai bên vẫn duy trì các biện pháp gây sức ép như phong tỏa, kiểm soát hàng hải và đe dọa quân sự, khiến tình hình tiếp tục ở trạng thái “đình chiến nhưng chưa hòa bình”.

Giới phân tích nhận định, bất đồng lớn nhất giữa Mỹ và Iran nằm ở thứ tự ưu tiên: Iran muốn nới lỏng trừng phạt và mở lại tuyến dầu mỏ trước nhưng Mỹ yêu cầu giải quyết vấn đề hạt nhân ngay từ đầu. Sự khác biệt này khiến các đề xuất hòa bình liên tục bị bác bỏ hoặc trì hoãn, dù cả hai bên đều chịu áp lực lớn từ kinh tế và dư luận quốc tế.

Trong bối cảnh đó, tương lai của các cuộc đàm phán vẫn rất khó đoán định. Nếu không đạt được thỏa thuận toàn diện, nguy cơ xung đột tái bùng phát tại Trung Đông – cùng những hệ lụy đối với kinh tế toàn cầu – vẫn hiện hữu